កំពូលទ្រឹស្តី

ទំព័រដើម » ទ្រឹស្តីផ្សេងៗទៀត

Showing posts with label ទ្រឹស្តីផ្សេងៗទៀត. Show all posts

តើមានគំនិតល្អៗអ្វីខ្លះ ក្នុងការទទួលបានមតិយោបល់ (Feedbacks) ពីអតិថិជនអ្នក?

Feedbacks នីមួយៗ របស់អតិថិជនគឺពិតជាសំខាន់ណាស់ ក្នុងការជួយស្រោចស្រង់ និងជាទុនរបស់ក្រុមហ៊ុន។ ហេតុនេះហើយ បើសិនជាអ្នកអាចមានគំនិតល្អៗ ក្នុងការទទួលយក Feedbacks ពីអតិថិជនបាន អ្នកអាចរួមចំណែកអភិវឌ្ឍក្រុមហ៊ុនបានកាន់តែល្អទៀត។ ខាងក្រោមនេះជាវិធីដែលអ្នកគួរដឹង៖

១) អ៊ីមែលផ្ទាល់តែម្ដង៖ វាគឺជាវិធីទី១ ដែលអ្នកណាក៏ប្រើដែរ ហេតុនេះហើយអ្នកមិនត្រូវបោះបង់ចោលវិធីសាស្ត្រនេះទេ។ តែបើសិនជាវាហាក់ដូចជាមិនសូវមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការប្រមូលយក Feedbacks បាន អ្នកគួរតែស្វែងរកប្រភពណាមួយដែល អតិថិជនអ្នកចូលចិត្តប្រើ បើធ្វើដូចនេះ អ្នកនឹងទទួលបានការឆ្លើយតបរបស់ពួកគាត់លឿន។

២) ស្ទង់មតិ(Survey) ៖ ពេលខ្លះវាអាចនឹងពិបាកដែរ ក្នុងការចង់ឲ្យពួកគាត់បំពេញមតិនានា។ ប៉ុន្តែអ្នកគួរស្វែងរកគេហទំព័រណាដែលងាយស្រួលសម្រាប់គាត់ក្នុងការ Survey។

៣) និយាយផ្ទាល់៖ ពេលខ្លះ អតិថិជននិយាយជាមួយអ្នកផ្ទាល់ ដោយពេលគាត់សរសើរឬក៏ត្អូញត្អែរពីផលិតផលអ្នក ។ ឆ្លៀតពេលនោះ អ្នកអាចសួរសំណួរពួកគាត់ថែមក៏បាន ដើម្បីទទួលបានព័ត៌មានឲ្យកាន់តែច្រើន។

៤) ប្រអប់បញ្ចេញមតិ៖ គួរបង្កើតជាប្រអប់បញ្ចេញមតិ រាល់ទីកន្លែងដាក់លក់ផលិតផលនោះ។ ទោះបានមតិតិចឬច្រើន ក៏វាល្អជាងការដែលគ្មានមតិសោះដែរ៕

ពង្រឹងជំនាញរៀបចំយុទ្ធសាស្ត្រ មិនអាចអត់កម្លាំងទាំង ៥របស់លោក Porter (Porter’s Five Forces) បានទេ!

នៅពេលដែលយើងនិយាយអំពីជំនាញ ឬការរៀបចំយុទ្ធសាស្ត្រសម្រាប់អាជីវកម្មរបស់យើង ច្បាស់ណាស់ថា ទ្រឹស្ដីមួយដែលដើរតួនាទីសំខាន់បំផុត ហើយត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយនៅទូទាំងសាកលលោកនោះគឺ ទ្រឹស្ដី កម្លាំងទាំង ៥របស់លោក Porter ឬដែលគេនិយាយតាមភាសាអង់គ្លេសថា Porter’s Five Forces។

តាមពិតទៅ ទ្រឹស្ដីនេះ បើស្ដាប់ទៅហាក់បីដូចជាសាមញ្ញ ប៉ុន្តែវាជាឧបករណ៍ដ៏មានអំណាចដើម្បីស្វែងយល់ពី កម្រិតនៃការប្រកួតប្រជែងនៅក្នុងបរិយាកាសអាជីវកម្មរបស់អ្នក និងដើម្បីកំណត់យុទ្ធសាស្ត្រដើម្បីបង្កើតប្រាក់ចំណេញ។

តើកម្លាំងទាំង ៥មានអ្វីខ្លះ?
១) កម្លាំងគូប្រកួត (competitive rivalry)៖ ជាចំណុចសំខាន់មួយដែលយើងមើលទៅលើកម្លាំង និងលក្ខណៈពិសេសរបស់គូប្រកួតប្រជែង។ យើងនឹងសិក្សាថា តើមានគូប្រកួតប៉ុន្មាននៅក្នុងទីផ្សាររបស់យើង? អ្នកណាខ្លះ? ហើយលក្ខណៈពិសេសនៃសេវាកម្ម ឬផលិតផលរបស់គេ កម្រិតយ៉ាងណាដែរបើធៀបនឹងអ្នក?

នៅក្នុងបរិយាកាសនេះ ប្រសិនបើការប្រកួតប្រជែងមានលក្ខណៈតានតឹងមែនទែននោះ នោះក្រុមហ៊ុនអាចនឹងឈានដល់ការប្រើប្រាស់យុទ្ធសាស្ត្រលេងជាមួយនឹងការកំណត់តម្លៃ (pricing strategy) ឬវាយលុកតាមរយៈយុទ្ធសាស្ត្រទីផ្សារ (ផ្សព្វផ្សាយ)។

រឿងមួយដែលត្រូវចាំនោះគឺថា ប្រសិនបើនៅលើទីផ្សារមានគូប្រកួតច្រើននោះ នោះអ្នកផ្គត់ផ្គង់សេវាកម្មឬទំនិញដល់អ្នក និងអតិថិជនរបស់អ្នក អាចងាកទៅទិញទំនិញឬសេវាកម្មពីគូប្រកួតរបស់អ្នកបានគ្រប់ពេលនៅពេលដែលគេមិនពេញចិត្តជាមួយនឹងអ្នក។

ដោយឡែក ប្រសិនកម្លាំងនៃការប្រកួតប្រជែងមានលក្ខណៈតូចតាច ឬក៏មានគូប្រកួតតិចតួច នោះជាឱកាសរបស់អ្នកក្នុងការកើបយកចំណេញហើយ ហើយកត្តានេះក៏អាចនិយាយបានថា ជាចំណុចខ្លាំងសម្រាប់អ្នកមួយដែរ។

២) កម្លាំងអ្នកផ្គត់ផ្គង់ (supplier power)៖ វាត្រូវបានកំណត់ទៅលើថាតើ អ្នកផ្គត់ផ្គង់ទំនិញ ឬសេវាកម្មឱ្យអ្នក ងាយស្រួលដើម្បីដំឡើងថ្លៃបានកម្រិតណា? តើអ្នកមានដៃគូផ្គត់ផ្គត់សំខាន់ៗ ឬធំៗប៉ុន្មាន? ហើយដៃគូទាំងនោះមានផលិតផលឬសេវាកម្មពិសេសៗយ៉ាងណាខ្លះ? បើអ្នកផ្លាស់ប្ដូរដៃគូផ្គត់ផ្គង់វិញ តើតម្លៃអាចនឹងថ្លៃដែរឬអត់? ផ្លាស់ប្ដូរទៅចំណេញឬក៏ខាត?

នៅពេលដែលយើងមានដៃគូផ្គត់ផ្គង់កាន់តែច្រើន នោះ យើងកាន់តែងាយស្រួលផ្លាស់ប្ដូរ និងមានជម្រើសច្រើនយ៉ាង។ បើយើងចង់ប្ដូរក៏យើងមិនខាត តែបើអ្នកផ្គត់ផ្គង់តិចវិញ ណោះច្បាស់ជាពួកគេអាចក្រឡុកអ្នកបានជាមិនខាន។ អ្នកផ្គត់ផ្គង់តិច អាចបង្វិលតម្លៃបានគ្រប់ពេល ហើយច្បាស់ណាស់ថា វានឹងប៉ះពាល់ដល់ប្រាក់ចំណេញរបស់អ្នក។

៣) កម្លាំងរបស់អ្នកទិញ (buyer power)៖ ត្រង់ចំណុចនេះ យើងត្រូវសួរខ្លួនឯងថាតើ កម្លាំងរបស់អតិថិជនអាចធ្វើឱ្យតម្លៃរបស់យើងចុះដែរឬអត់។ ពួកគេអាចក្រឡុកតម្លៃរបស់យើងបានដែរឬយ៉ាងណា? អ្នកមានអតិថិជនប៉ុន្មានក្នុងដៃ? ហើយថា តើអតិថិជនម្នាក់ៗទិញច្រើនកម្រិតណា? ហើយប្រសិនបើពួកគេលែងទិញទំនិញឬសេវាកម្មយើងហើយរត់ទៅទិញទំនិញឬសេវាកម្មរបស់គូប្រកួតវិញ តើពួកគេខាតឬចំណេញ?

មានចំណុចពីរដែលគួរវែកញែកត្រង់ចំណុចនេះ។ ប្រសិនបើអតិថិជនជាប្រភេទអតិថិជនលក់រាយ នោះក្រុមហ៊ុន បាត់បង់ ១ឬ ២ ឬច្រើនជាងនេះ ក៏មិនមានបញ្ហាធំដុំដែរ (សម្រាប់ប្រភេទអាជីវកម្មផ្ដោតទៅលើអតិថិជន ឬ business to consumer) ប៉ុន្តែបើប្រភេទអាជីវកម្មផ្ដល់សេវាកម្មឬទំនិញដល់អាជីវកម្មដូចគ្នាវិញ (business to business) ការបាត់បង់អតិថិជន ១ឬ២ អាចធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ប្រាក់ចំណេញជាមិនខាន។

៤) កត្តាគំរាមកំហែងពីទំនិញជំនួស (threat of substitution)៖ នេះក៏ជាកត្តាគ្រោះថ្នាក់មួយដែរ។ ប្រសិនបើអតិថិជនអាចស្វែងរកទំនិញជំនួសបាននោះ ប្រហែលជាអ្នកជួបបញ្ហាជាមិនខាន ប្រសិនបើតម្លៃទំនិញរបស់យើងថ្លៃជាងទំនិញជំនួសនោះ។ វាគឺជាកត្តាខាងក្រៅដែលយើងមិនអាចគ្រប់គ្រងបាន។ ឧទាហរណ៍ថា យើងលក់ម៉ាស៊ីនចាស់ស៊ីឌី ឬឌីវីឌី នៅពេលដែលបច្ចេកវិទ្យាកាន់តែទំនើប មនុស្សអាចដោតឡូតបត់ចម្រៀងជា MP3 ឬ MP4 និងអាចចាក់តាម USB Flash ឬចាក់តាមទូរស័ព្ទបាននោះ នោះការលក់ម៉ាស៊ីនចាក់ស៊ីឌី ឬវីស៊ីឌីនឹងធ្លាក់ចុះ។

៥) កត្តាគំរាមកំហែងពីអ្នកលោតចូលទីផ្សារថ្មី (threat of new entry)៖ នេះគឺជាកត្តាខាងក្រៅ មួយទៀតដែលយើងមិនអាចគ្រប់គ្រងបានផងដែរ។ ឧទាហរណ៍យើងកំពុងរកស៊ីជោគជ័យលើវិស័យអ្វីមួយស្រាប់តែមានគូប្រកួតដែលមានលុយ និងធនធានខ្លាំងជាងយើង លោតចូលទីផ្សារភ្លាម នោះច្បាស់ណាស់ថា វានឹងប៉ះពាល់ដល់ប្រាក់ចំណេញរបស់យើងជាមិនខាន ហើយគូប្រកួតដែលមានធនធានច្រើនជាងយើង គេនឹងបុកទីផ្សារខ្លាំងជាងយើង ជួលកាលងអាចលែងដល់យុទ្ធសាស្ត្របន្ទាបតម្លៃទៀតក៏ថាបាន៕

ប្រើច្បាប់ Pareto 80/20 ដើម្បីផ្លាស់ប្ដូរជីវិតរបស់យើង

ច្បាប់ Pareto 80/20 ជាច្បាប់សាមញ្ញមួយតែវាមានវាមានចំណុចពិសេសជាសារវន្តសម្រាប់អ្នកចង់ក្លាយទៅជាសហគ្រិន ក៏ដូចជាសម្រាប់មនុស្សទូទៅអីចឹងដែរ។ ច្បាប់នេះ អាចផ្លាស់ប្ដូរជីវិតរបស់យើងបាន។

រូបមន្ត 80/20 ជាគោលការណ៍មួយដែលគេឱ្យឈ្មោះថា គោលការណ៍ Paretoដែលមានន័យថា ៨០%នៃលទ្ធផល (outcomes) គឺកើតចេញពីការប្រឹងប្រែង (effort) ឬធាតុផ្សំដើម (input) របស់អ្នក ២០%។ វាមិនមែនជារូបមន្តបែបគណិតវិទ្យា ឬស្ថិតិដែលនាំឱ្យពិបាកគិត និងពិបាកយល់នោះទេ។

ច្បាប់ Pareto គឺកើតចេញពីគោលការណ៍ដែលផ្ដល់យោបល់បង្កើតឡើងដោយអ្នកឯកទេសខាងគ្រប់គ្រងលោក Joseph M. Juran។ វាបង្កើតឡើងបន្ទាប់ពីសេដ្ឋវិទូអ៊ីតាលីលោក Vilfredo Pareto បានសង្កេតឃើញថា ប្រាក់ចំណូលសរុប ៨០%របស់អ៊ីតាលី គឺមានតែប្រជាជនប្រមាណ ២០%ប៉ុណ្ណោះដែលទទួលបានផល។ ការប៉ាន់ប្រមាណនេះអាចទាញសន្និដ្ឋានបានថា លទ្ធផលដែលកើតមានជាច្រើនក្នុងលោកក្នុងស្ថានភាពណាក៏ដោយ គឺកំណត់ដោយបុព្វហេតុឬដើមចមនៃចំនួនដ៏តូចប៉ុណ្ណោះ។

ពាក់ព័ន្ធនឹងច្បាប់លក់វិញ លោក Perry Marshal អ្នកនិពន្ធសៀវភៅ ៨០/២០ ការលក់និងទីផ្សារ (80/20 Sales and Marketing) និងជាប្រធានក្រុមហ៊ុនប្រឹក្សាយោបល់ Perry S. Marshall & Associates ដែលមានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុង Chicago បានចំណាយពេលជាង ១០ឆ្នាំដើម្បីយករូបមន្ត ៨០/២០ យកមកអនុវត្តន៍ក្នុងការលក់។ គាត់បានពន្យល់យ៉ាងលម្អិតនៅក្នុងសៀវភៅរបស់លោក ដែលមានឈ្មោះថា 80/20 Sales and Marketing: The Definitive Guide to Working Less and Making More។

ក្នុងអត្ថន័យខ្លឹមសារខ្លី ងាយយល់គឺថា សហគ្រិនភាគច្រើនបំផុតចង់បានការផ្គាប់ចិត្តអតិថិជនទាំងអស់ពោល គឺមិនចង់ផ្គាប់ផ្គុនអតិថិជនមួយផ្នែកតូចនោះទេ ប៉ុន្តែសម្រាប់រូបលោក Perry Marshal ការធ្វើបែបនេះគឺជាការខ្ជះខ្ជាយពេលវេលាបំផុត ហើយសម្រាប់រូបលោក រូបមន្តនេះគឺត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពដើម្បីស្វែងរកអតិថិជនដ៏ល្អបំផុត (lucrative customers) សម្រាប់ក្រុមហ៊ុន។

ដោយឡែក បើនិយាយពាក់ព័ន្ធនឹងជីវិតប្រចាំថ្ងៃវិញ លទ្ធផលការងារ ឬលទ្ធផលនៅក្នុងកិច្ចការគ្រួសារ ឬលទ្ធផលនៃការបំពេញការងារសម្រាប់ខ្លួនឯង ប្រមាណ ៨០%កើតចេញពីសកម្មភាពប្រមាណតែ ២០%របស់អ្នកប៉ុណ្ណោះ។ ដូច្នេះហើយពាក់ព័ន្ធនឹងរូបមន្ត គឺអ្នកប្រើបានទាំងនៅក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់អ្នក និងក្នុងកិច្ចការអាជីវកម្ម៕

ហាមនិយាយពាក្យទាំង «៤» ឃ្លានេះប្រសិនបើអ្នកធ្វើការជាអ្នកលក់ (Sales)

ប្រសិនបើអ្នកធ្វើការជាអ្នកលក់ (sales) ពាក្យសម្ដី គឺជាអាវុធដ៏មុតស្រួចដើម្បីអន្ទងចិត្តអតិថិជនឱ្យទិញទំនិញរបស់អ្នក។ ដូច្នេះ បើប្រសិនបើអ្នកកំពុងធ្វើការងារជាអ្នកលក់ សូមកុំនិយាយពាក្យទាំង ៤ឃ្លានេះឱ្យសោះបើមិនចង់ឱ្យអតិថិជនឈប់មករកអ្នកទៀត។

១) ខ្ញុំមិនទាន់ ឬមិនធ្លាប់ប្រើវាទេ សាកគិតទៅមើល បើអ្នកលក់ផលិតផលអ្វីមួយ ហើយបែរជាប្រាប់អតិថិជនថា មិនធ្លាប់ប្រើផលិតផលនោះទេ អ្នកធ្វើឱ្យអតិថិជនទុកចិត្តមកលើផលិតផលរបស់អ្នកយ៉ាងម៉េចទៅ។ ដូច្នេះបើអ្នកធ្វើការជាអ្នកលក់ផលិតផល ឬសេវាអ្វីក៏ដោយ គឺត្រូវតែដឹងច្បាស់ពីផលិតផលនោះ ហើយត្រូវប្រើវាផងដែរដើម្បីឱ្យកាន់តែច្បាស់បន្ថែមទៀត។

២) នេះជាគោលការណ៍របស់ក្រុមហ៊ុន «នេះជាគោលការណ៍របស់ក្រុមហ៊ុន» គឺប្រហែលជាពាក្យដែលលោកអ្នកមិនគួរនិយាយទៅកាន់អតិថិជនរបស់អ្នកនោះទេ។ អតិថិជនច្បាស់ណាស់ថា មិនខ្វល់ពីគោលការណ៍របស់ក្រុមហ៊ុនអ្នកយ៉ាងណានោះទេ តែគេខ្វល់ពីសេវាកម្មដែលក្រុមហ៊ុនរបស់អ្នកផ្ដល់ជូនអតិថិជន។ ប្រសិនបើពេលខ្លះ លោកអ្នកពិបាកក្នុងការដោះស្រាយជាមួយអតិថិជនដោយសារតែការចង់បានច្រើនពេកនោះ គឺមិនត្រូវបោះបង់ឱកាសនោះចោលទេ ពោលគឺត្រូវគិតពីដំណោះស្រាយមិនមែនផ្ដោតតែទៅលើបញ្ហានោះទេ។

៣) វាមិនមែនជាកិច្ចការរបស់ខ្ញុំទេ លោកអ្នកត្រូវតែចេះទទួលខុសត្រូវចំពោះអ្វីក៏ដោយដែលជាទង្វើរបស់ខ្លួនបានប្រព្រឹត្តទៅ មិនថាជីវិតផ្ទាល់ខ្លួន ឬបំពេញការងារនោះទេ។ មិនត្រូវបន្ទោសអ្នកណាម្នាក់ ឬកត្តាអ្វីផ្សេងដើម្បីគេចផុតពីការទទួលខុសត្រូវនោះឡើយ។ ដូច្នេះ បើអតិថិជនសួរឬចង់ដឹងពីអ្វីមួយដែលទាក់ទងទៅនឹងបញ្ហាពាក់ព័ន្ធនឹងក្រុមហ៊ុន/ផលិតផល/សេវាកម្ម របស់អ្នក កុំពោលពាក្យដូច្នេះ តែលោកអ្នកត្រូវតែចេះនឹករកឃ្លាផ្សេងដែលជំនួសឱ្យពាក្យមួយឃ្លានេះដូចជា ៖«សូមទោស គ្នាឬមេរបស់ខ្ញុំដឹងច្បាស់ជាង! ឬ ខ្ញុំនឹងឱ្យអ្នកទទួលខុសត្រូវផ្នែកនេះទាក់ទងបងភ្លាមៗ…!»។

៤) ខ្ញុំសម្រាកថ្ងៃនេះ ពាក្យមួយឃ្លានេះ គឺមិនអាក្រក់ពេកនោះទេ ប៉ុន្តែប្រសិនបើអតិថិជនរបស់អ្នកសួរអ្នកពីបញ្ហាអ្វីមួយដែលចង់ដឹងព័ត៌មានភ្លាមៗ លោកអ្នកមិនគួរនិយាយថា «ខ្ញុំសម្រាកថ្ងៃនេះ» នោះទេ។ នេះជាពេលដែលអតិថិជនរត់រកអ្នក ដូច្នេះគឺត្រូវក្ដាប់ឱកាសទាញគាត់ឱ្យមកទិញទំនិញ ឬសេវាកម្មរបស់លោកអ្នកឱ្យបាន៕

អ្វីទៅជាសហគ្រិនសង្គម (Social Entrepreneur) ? តើមានហេតុផលអ្វីបានជាអ្នកគួរធ្វើជាសហគ្រិនសង្គម?

សហគ្រិនសង្គម (Social Entrepreneur) គឺជាសហគ្រិនដែលបើកអាជីវកម្មដោយមិនគិតពីប្រាក់ចំណេញ ហើយគោលបំណងសំខាន់គឺជួយសង្គមជៀសវាងការគិតពីប្រាក់ចំណូលហួសហេតុ។ តើមានហេតុផលអ្វីខ្លះដែលអ្នកគួរតែចាប់យកអាជីវកម្មនេះទៅថ្ងៃមុខ?

១) វានាំអ្នកទៅកាន់គោលបំណងនៃជីវិត៖ ពេលខ្លះបើអ្នកធ្វើការអ្វីមួយដោយមិនផ្ដោតខ្លាំងលើលុយកាក់ឬប្រាក់ចំណេញ ច្រើន អ្នកនឹងឆាប់បានសម្រេចគោលដៅនៃជីវិតដែលអ្នកចង់បាន។ ពេលខ្លះរនាំងនៃទឹកប្រាក់ គឺអាចទប់ស្កាត់អ្នកក្នុងការធ្វើអ្វីដែលអ្នកចង់ធ្វើក្នុងជីវិត។ តែបើធ្វើជាសហគ្រិនសង្គមវិញ អ្នកគិតពីការជួយសង្គម និងផ្គត់ផ្គង់សេចក្ដីត្រូវការអតិថិជនជាងលុយ។

២) កាន់តែមានទឹកចិត្តក្នុងការធ្វើអ្វីមួយ៖ ពេលធ្វើការមួយដែលមិនគិតពីប្រាក់ចំណេញខ្លាំង ដូចនេះ អ្នកអាចមានឱកាសធ្វើអ្វីដែលអ្នកពេញចិត្ត។ មនុស្សគឺមានឆន្ទៈធ្វើទាំងអស់ចំពោះកិច្ចការណាដែលគេពេញចិត្តធ្វើ។

៣) អ្នកនឹងក្លាយជាមនុស្សជួយគេបានច្រើន៖ ជំនួសដោយការគិតតែពីប្រយោជន៍ខ្លួនឯង អ្នកក្លាយជាមនុស្សគិតពីប្រយោជន៍អ្នកដទៃ ដោយសារតែអ្នកជាសហគ្រិនសង្គម។ រាល់អាជីវកម្មដែលអ្នកបង្កើតឡើង គឺដើម្បីបំពេញសេចក្ដីត្រូវការ ព្រមទាំងជួយពួកគេដោយមិនទាមទារសំណងមកវិញ។

៤) អតិថិជនចូលចិត្តច្រើន៖ ដោយសារតែគំនិតអាជីវកម្ម ដើម្បីផ្ទក់ ផ្គង់សេចក្ដីត្រូវការរបស់អតិថិជននេះហើយ ទើបអាជីវកម្មនេះទទួលបានប្រជាប្រិយភាពខ្លាំងទូទាំងពិភពលោក។ ការសម្លឹងឃើញតែផលប្រយោជន៍ពេកអាចនាំឲ្យផលិតផលរបស់ក្រុមហ៊ុនគឺផ្ដោតខ្លាំងតាមតែចិត្តថៅកែតែប៉ុណ្ណោះ ចំណែក សហគ្រិនសង្គម ពួកគេបង្កើតផលិតផលណាមួយ ដោយពឹងផ្អែកលើសេចក្ដីត្រូវការរបស់អតិថិជនតែមួយមុខគត់៕

តើអ្វីទៅជាពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិច (E-Commerce)?

នៅក្នុងយុគសម័យបច្ចេកវិទ្យា អ៊ិនធើណិត (Internet) បាននិងកំពុងដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ នៅក្នុងជីវិតរស់នៅរបស់មនុស្សជាតិ។ បន្ថែមលើនេះទៅទៀត អ៊ិនធើណិត (Internet) ក៏បាននិង កំពុងក្លាយជាកំលាំងចលករដ៏មានប្រសិទ្ធិក្នុងការជំរុញប្រតិបត្តិការអាជីវកម្មក្នុងថា្នក់ជាតិ តំបន់ និង អន្តរជាតិផងដែរ។ ជាការពិតណាស់ នៅពេលដែលយើងនិយាយអំពីអាជីវកម្ម និង អ៊ិនធើណិត (Internet) យើងតែងតែនឹកឃើញនូវប្រភេទអាជីវកម្មបែបថ្មីមួយដែលយើងហៅជាទូទៅថាអាជីវកម្ម អេឡិចត្រូនិច (E-commerce)។ នៅក្នុងអត្ថបទនេះ លោកអ្នកនឹងបានសិក្សាស្វែងយល់ថាតើអ្វី ទៅជាអាជីវកម្មអេឡិចត្រូនិច (E-commerce) ហើយតើវាមានរូបភាពយ៉ាងដូចម្តេច?

អាជីវកម្មអេឡិចត្រូនិច (E-commerce ឬ Electronic Commerce) គឺជាសកម្មភាពនៃ ការលក់ផលិតផល/ទំនិញ ឬផ្តល់សេវាតាមរយៈអ៊ិនធើណិត (Internet)។ ជាការពិតណាស់ អាជីវ កម្មអេឡិចត្រូនិច (E-commerce) គឺជាកត្តាដែលជំរុញសេដ្ឋកិច្ចឱ្យមានការអភិវឌ្ឍន៍ដ៏មានប្រសិទ្ធិ ភាព ដោយសារតែវាបានពន្លឿននូវសកម្មភាពអាជីវកម្មយ៉ាងខ្លាំងក្លា។ ទំហំនៃការលក់តាមរយៈ អាជីវ កម្មអេឡិចត្រូនិច (E-commerce) ត្រូវបានគេរំពឹងទុកថានឹងមានការកើនឡើងរហូតដល់ ៥៥០ ប៊ីលលានដុល្លារអាមេរិកត្រឹមឆ្នាំ ២០២០។ បច្ចុប្បន្ននេះ ក្រុមហ៊ុនធំៗដែលក្តោមក្តាប់ទីផ្សារអាជីវកម្ម អេឡិចត្រូនិច (E-commerce) ច្រើនជាងគេមានដូចជា ក្រុមហ៊ុន Amazon ក្រុមហ៊ុន Wal-Mart និង ក្រុមហ៊ុន Alibaba ជាដើម។

អាជីវកម្មអេឡិចត្រូនិច (E-commerce) បែងចែកចេញជាបីប្រភេទធំៗគឺ ប្រភេទ B2C ប្រភេទ B2B និង ប្រភេទ C2C។

ប្រភេទ B2C (Business to Consumer) គឺជាប្រភេទមួយនៃអាជីវកម្មអេឡិចត្រូនិច (E-commerce) ដែលការទិញលក់ទំនិញគឺធ្វើឡើងតាមរយៈអនឡាញ (Online Shopping) រវាង អ្នកផ្គត់ផ្គង់និងអ្នកប្រើប្រាស់។ ឧទាហរណ៍ការទិញសៀវភៅពីគេហទំព័រ Amazon ការទិញ CDs/DVDs ពីគេហទំព័រ play.com ឬក៏ការទិញសម្ភារៈប្រើប្រាស់ដូចជាសំលៀកបំពាក់ កាបូប គ្រឿង សំអាងតាមរយៈអនឡាញ (Online) ដែលយើងអាចមើលឃើញជាឧទាហរណ៍ស្រាប់នៅកម្ពុជា។

ប្រភេទ B2B (Business to Business) ក៏ជាប្រភេទមួយនៃអាជីវកម្មអេឡិចត្រូនិច (E-commerce) ដែលប្រតិបត្តិការទិញលក់ទំនិញ ឬសេវាគឺត្រូវបានធ្វើឡើងរវាងក្រុមហ៊ុននិងក្រុមហ៊ុន។ ឧទាហរណ៍ក្រុមហ៊ុនមួយបានបញ្ជាទិញម៉ាស៊ីនព្រីន (Printers) ពីក្រោមហ៊ុនផ្គត់ផ្គង់មួយទៀត សម្រាប់ប្រើប្រាស់នៅក្នុងកិច្ចការអាជីវកម្មរបស់ខ្លួន ឬក៏ក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មមួយបានជួលក្រុមហ៊ុន គណនេយ្យមួយ ឱ្យធ្វើសវនកម្មក្រុមហ៊ុនរបស់ខ្លួនជាដើម។

ប្រភេទ C2C (Customer to Customer) ក៏ជាប្រភេទមួយនៃអាជីវកម្មអេឡិចត្រូនិច (E-commerce) ដែលតាមរយៈប្រតិបត្តិការរបស់វា បុគ្គលទាំងឡាយដែលមិនមែនជាក្រុមហ៊ុនអាចធ្វើការ ដាក់លក់ផលិតផល ឬសេវារបស់ខ្លួននៅលើគេហទំព័ររបស់មួយ។ វាគឺជាប្រភេទអាជីវកម្មដែល ធ្វើការដេញថ្លៃលក់តាមប្រព័ន្ធអនឡាញ (Online Auction) ជាឧទាហរណ៍មានដូចជា គេហៈទំព័រ Ebay និង Etsy ជាដើម៕

ស្វែងយល់អំពីទិដ្ឋភាពទូទៅនៃពាក្យថា «សេដ្ឋកិច្ច»!

ការរស់នៅរបស់មនុស្សក្នុងក្រុមគ្រួសារ សហគមន៍ និងសង្គមនីមួយៗ ត្រូវមានជាចាំបាច់នូវរបស់របរ ប្រើប្រាស់គ្រប់បែបយ៉ាង ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងឱ្យឃើញពីទំនាក់ទំនងរវាងការរស់នៅរបស់មនុស្សជាមួយនឹងធម្មជាតិ ឬ ទំនាក់ទំនងរវាងមនុស្ស និង មនុស្ស។
ដើម្បីរស់ មនុស្សត្រូវមានអាហារ ត្រូវស្លៀកពាក់ ត្រូវមានជម្រក។ តម្រូវការចាំបាច់ដំបូងបំផុតរបស់មនុស្ស គឺអាហារ សម្លៀកបំពាក់ និងជម្រក។ បន្ទាប់មកទៀត ក្នុងការរស់នៅតែងមានលេចចេញនូវសេចក្តីត្រូវការផ្សេងៗ ទៀត ដែលមានលក្ខណៈស្មុគស្មាញទាក់ទងទៅនឹងការរីកចម្រើននៃវ័យនិងស្ថានភាពផលិតកម្មសង្គម។ មិនតែ ប៉ុណ្ណោះ ដោយសារមនុស្សរស់នៅក្នុងសង្គម មនុស្សត្រូវការការអប់រំ (ផ្តល់ចំណេះដឹង) វប្បធម៌ប្រពៃណី វិទ្យា សាស្ត្រ បច្ចេកទេស បទពិសោធន៍ និង ច្បាប់សង្គម។ល។

ដើម្បីបំពេញសេចក្តីត្រូវការខាងលើ មនុស្សត្រូវតែមានការភ្ញាក់រលឹក ហើយខិតខំធ្វើការស្រាវជ្រាវ ឬរកគ្រប់ មធ្យោបាយ ដើម្បីប្រកបមុខរបរផ្សេងៗសម្រាប់ចិញ្ចឹមជីវិតមានដូចជា ប្រមាញ់ នេសាទ សិប្បកម្ម កសិកម្ម ផលិត កម្មទ្រព្យសម្ភារៈ សេវាផ្សេងៗជាដើម។ នេះបញ្ជាក់ឱ្យឃើញថា មនុស្សរស់នៅយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយនឹងធម្មជាតិ ហើយយកធម្មជាតិនៅជុំវិញខ្លួនមកបំពេញសេចក្តីត្រូវការរបស់ខ្លួន។ ឧទាហរណ៍ មនុស្សចេះកាប់ឈើធ្វើផ្ទះ មនុស្សចេះដាំដើមឈើ ចេះចាប់ត្រី ប្រមាញ់សត្វធ្វើម្ហូប មនុស្សបង្កើត និងប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ទំនើបៗដើម្បីបំពេញ តម្រូវការរបស់ខ្លួនក្នុងការរស់នៅ និងកែច្នៃធម្មជាតិបន្តទៀត។

សកម្មភាពការងារទាំងនេះរបស់មនុស្សគឺជា បាតុភូតនៃដំណើរវិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច។
ដំណើរសេដ្ឋកិច្ចបានវិវឌ្ឍទៅរកការរីកចម្រើនកាន់តែប្រសើរឡើង ធ្វើឱ្យមនុស្សកាន់តែមានជីវភាពសមរម្យ និងមានឧបករណ៍សម្ភារៈប្រើប្រាស់គ្រប់បែបយ៉ាងតាំងពីសម្ភារៈតូចតាចរហូតដល់ម៉ាស៊ីនដែលអាចជួយសម្រួល ការងាររបស់មនុស្សបាន (ការងារខ្លះមនុស្សមិនអាចធ្វើបាន ម៉ាស៊ីនអាចធ្វើបានប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពនិងល្អ ឥតខ្ចោះ)។

សរុបមក គ្រប់ទំនិញទាំងអស់ដូចជា សម្លៀកបំពាក់ ឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ក្នុងគេហដ្ឋាន រថយន្ត កុំព្យូរទ័រ ម៉ាស៊ីនថត …… ជាកម្មវត្ថុនៃសេដ្ឋកិច្ច ព្រោះវាត្រូវបានគេទិញ និងលក់៕

វិធីសាស្រ្តដើម្បីទាក់ទាញអ្នកជួលជាជនជាតិបរទេស

ម្ចាស់ផ្ទះ ឬម្ចាស់អចលនទ្រព្យដែលឆ្លាតវៃត្រូវដឹងថាការទាក់ទាញអ្នកជួលជាជនបរទេសវាជាការជួលដ៏ល្អហើយវាជាមធ្យោបាយដ៏មានប្រសិទ្ធិភាពមួយដើម្បីទទួបានប្រាក់ចំណូលជាច្រើនពីអចលនទ្រព្យរបស់ពួកគេ។ ដូច្នេះតើអ្នកទាក់ទាញអ្នកជួលជាជនបរទេសមកជួលអចលនទ្រព្យរបស់អ្នកដោយរបៀបណា?

១.ផ្សព្វផ្សាយអចលនទ្រព្យរបស់អ្នកតាមអនឡាញ៖ អ្នកជួលជាជនបរទេសតែងតែស្វែងរកផ្ទះជួលតាមអនឡាញមុននឹងផ្លាស់ប្ដូរមករស់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ដូច្នេះលោកអ្នកត្រូវផ្សព្វផ្សាយអចលនទ្រព្យ របស់អ្នកតាមប្រព័ន្ធអនឡាញណាមួយចាប់ពីរយៈពេល៣ខែឡើងទៅមុននឹងអាចរកអ្នកជួលបាន។ ការផ្សព្វផ្សាយអចលនទ្រព្យរបស់អ្នកជាមួយ Realestate.com.kh គឺជាមធ្យោបាយដ៏មានប្រសិទ្ធភាពបំផុតមួយដើម្បីឱ្យដល់អ្នកជួលជាជនបរទេស។

២.រូបថត៖ ជនបរទេសកម្រនឹងមកមើលអចនទ្រព្យបានដោយផ្ទាល់នោះទេ ដោយសារពួកគេជាជនចំណូលថ្មីដែលមករស់នៅក្នុងតំបន់។ ពួកគេផ្អែកទៅលើរូបភាពដែលមានគុណភាពខ្ពស់ដូច្នេះត្រូវប្រើកាមេរ៉ាដ៏ល្អលមួយ ចូរកុំប្រើកាមេរ៉ាទូរស័ព្ទរបស់អ្នក! រូបថតអចលនទ្រព្យត្រូវតែច្បាស់ហើយថតចេញពី កាមេរ៉ាដែលគុណភាពខ្ពស់។

៣.សេវាកម្ម៖ អ្នកជួលបរទេសផ្លាស់ទីលំនៅមកកាន់ប្រទេសកម្ពុជា ពួកគេអាចធ្វើការរស់ជាមួយកូនក្មេងតូចៗ ដូច្នេះប្រសិនបើផ្ទះរបស់លោកអ្នកមានទីតាំងនៅជិតសាលារៀនវាពិតជាល្អមែនទែន។ សាលារៀនជាផ្នែកដ៏សំខាន់មួយនៃសហគម ជនបរទេសដែលផ្លាស់ទីលំនៅមករស់នៅជាមួយកូនក្មេងតូចៗរបស់ពួកគេ។

៤.ការរៀបចំ៖ តើមានគ្រឿងសង្ហារឹមគ្រប់គ្រាន់ដែរឬទេ? ត្រូវរៀបចំឱ្យបានល្អដើម្បីផ្ដល់នូវគ្រឿងសង្ហារឹមដែលពួកគេត្រូវការដើម្បីជួយឱ្យជនបរទេសបានចាប់ផ្ដើមរស់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាបាន។

៥.ភាពស្រស់ស្អាត៖ មធ្យោបាយតែមួយប៉ុណ្ណោះដែលអ្នកអាចកំណត់តម្លៃជួលបានគឺថាតើអចលនទ្រព្យដែលអ្នកកំពុងតែជួល មើលទៅល្អដែរឬទេ? ចូរយករបស់របរផ្ទាល់ខ្លួនទាំងឡាយចេញឱ្យអស់ជញ្ជាំងមើលទៅមានភាពស្រស់ស្អាតមានសោភ័ណ្ណភាព បង្ហាញនូវលក្ខណៈពិសេសនៃអចលនទ្រព្យរបស់អ្នកនៅក្នុងរូបភាព ហើយរៀបរាប់ព័ត៌មានលម្អឹតនៃអចលនទ្រព្យរបស់អ្នកឱ្យបានច្បាស់អំពីលក្ខណៈពិសេសដែលមិនបានបង្ហាញនោះហើយគឺជាការផ្សព្វផ្សាយដែលល្អបំផុតនោះ។

៦.សុវត្ថិភាព៖ សុវត្ថិភាពគឺជារឿងដែលសំខាន់បំផុតសម្រាប់អ្នកជួលជាជនបរទេសដូច្នេះត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ពន្យល់អំពីសុវត្ថិភាពលើអចលនទ្រព្យរបស់អ្នកដែលមានដូចជា៖ កាមេរ៉ាសុវត្ថិភាព សន្តិសុខ របងការពារ អ្នកជិតខាងមានសន្ដានចិត្តល្អ ហើយ់ធានាសុវត្ថិភាពសម្រាប់អ្នកដែលចូលរស់នៅថ្មី។

តើអ្វីជាភាពឆ្លាតវៃសិប្បនិមិត្ត(Artificial Intelligence) ហើយអ្នកជំនាញយល់ឃើញបែបណា?

បច្ចុប្បន្ននេះ មានគ្រឿងយន្ត និង គ្រឿងម៉ាស៊ីនជាច្រើន ត្រូវបានអ្នកវិទ្យាសាស្ត្ររកឃើញ ហើយបានជួយសម្រាលបន្ទុកការងាររបស់មនុស្សជាច្រើន។ គ្រឿងយន្ត និង គ្រឿងម៉ាស៊ីនទាំងនោះ មានសមត្ថភាពភាពខ្ពស់ ក៏ព្រោះថា អ្នកជំនាញបានបញ្ចូលទិន្នន័យជាច្រើន ជាហេតុនាំឲ្យការបំពេញការងារគឺមានប្រសិទ្ធភាពជាងមនុស្សធម្មតា។ ភាពឆ្លាតវៃរបស់គ្រឿងម៉ាស៊ីនទាំងនោះ ត្រូវបានគេ ហៅក្នុងភាសាបច្ចេកទេសថា «ភាពឆ្លាតវៃសិប្បនិមិត្ត» ឬ ជាភាសាអង់គ្លេសហៅថាartificial intelligence ។ តើបុគ្គលសំខាន់ៗក្នុងផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រមានការប្រមើលទុកដូចគ្នាបែបណាចំពោះភាពវៃឆ្លាតសិប្បនិម្មិត (artificial intelligence) ?

រូបវិទូផ្នែកទ្រឹស្ដីដ៏សំខាន់មួយរូប Stephen Hawking បានផ្ដល់បទសម្ភាសន៍ទៅកាន់BBCកាលពីឆ្នាំ២០១៤ថា៖ «ធម្មជាតិរបស់មនុស្ស ដែលមានការវិវត្តន៍ផ្នែកជីវសាស្ត្រឋិតនៅក្រោមដែនកំណត់ មិនអាចយកឈ្នះ និងពិតត្រូវបានជំនួសដោយភាពវៃឆ្លាតបែបសិប្បនិម្មិត»។

រយៈពេលមួយឆ្នាំក្រោយមកនាខែមករា ក្នុងកម្មវិធីReddit ផ្នែកសំណួរចម្លើយ លោក Bill Gates ដែលជាស្ថាបនិកក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាយក្សរបស់ពិភពលោក Microsoft ក៏បានបង្ហាញពីក្ដីបារម្ភជាខ្លាំងរបស់ខ្លួនទៅលើភាពវៃឆ្លាតបែបសិប្បនិម្មិតដូច្នេះថា៖ «ខ្ញុំកំពុងតែស្ថិតក្នុងទីកន្លែងមួយដែលមានការព្រួយបារម្ភជាខ្លាំងចំពោះភាពវៃឆ្លាតដ៏អស្ចារ្យនេះ។ វានឹងក្លាយជារឿងល្អទៅវិញ ប្រសិនបើពួកយើងចេះគ្រប់គ្រងបានត្រឹមត្រូវ»។

លោកបន្តថា៖ « ទោះជាប៉ុន្មានទសវត្សទៅមុខទៀតក៏ដោយ ក៏ភាពវៃឆ្លាតនេះនៅតែមានអានុភាពខ្លាំងក្លាសម្រាប់ជាអ្វីដែលគួរឲ្យបារម្ភ។ ខ្ញុំយល់ស្របជាមួយអ្នកដទៃទៀតទៅលើចំណុចនេះ ហើយខ្ញុំពិតជាមិនយល់សោះឡើយថា ហេតុអ្វីមនុស្សមួយចំនួនមិនព្រួយបារម្ភអំពីវានោះ» ។

គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា បើផ្អែកតាមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រជាច្រើនរូប ភាពវៃឆ្លាតបែបសិប្បនិម្មិតត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់សំដៅទៅលើសកម្មភាពនៃការគិត និងភាពវៃឆ្លាតទាំងឡាយដែលដំណើរការណ៍ដោយម៉ាស៊ីន។

បច្ចេកវិទ្យាទំនើបប្រៀបបានទៅនឹងអាវុធមុខពីរ ដែលបង្កើតឡើងដោយប្រើប្រាស់ភាពវៃឆ្លាតបែបធម្មជាតិរបស់មនុស្ស ដើម្បីជួយសម្រាលដល់ការប្រើប្រាស់កម្លាំងពលកម្មរាងកាយរបស់មនុស្ស ផ្ដល់ភាពងាយស្រួលជាងមុនដល់ការរស់នៅ។ អត្ថប្រយោជន៍ដ៏ចម្បងមួយនេះ គឺជាអ្វីដែលមនុស្សជាតិក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន ទទួលបានពីវា។ យ៉ាងណាមិញ ស្របពេលដែលមនុស្សជាតិកំពុងសោយសុខនឹងប្រយោជន៍ដ៏មហាសាលពីភាពជឿនលឿននៃបច្ចេកវិទ្យាទំនើប អត្តចរិតរបស់មនុស្សចំពោះការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា កំពុងតែនាំមហន្តរាយដល់ជីវិតរស់នៅរបស់ពួកគេដូចគ្នា។

ក្នុងវិស័យសុខាភិបាល នៅអាមេរិកខាងជើងនិងខាងត្បូង អឺរ៉ុប និងអាសីុ បច្ចេកវិទ្យាវ៉ាត់សុនរបស់IBM (IBM’s Watson technology) កំពុងត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយគ្រូពេទ្យសម្រាប់ផ្ដល់ព័ត៌មានថ្មីៗបំផុតជួយដល់ការវិនិច្ឆ័យជំងឺ និងព្យាបាលអ្នកជំងឺ។ រីឯក្នុងវិស័យជំនួញ ការងារមួយចំនួនធំតាមរោងចក្រឧស្សាហកម្មធំៗនៅលើពិភពលោក ដែលធ្លាប់តែពឹងទាំងស្រុងលើកម្លាំងពលកម្មរាងកាយរបស់មនុស្ស ពេលនេះក៏កំពុងតែត្រូវបានជំនួសជាបណ្ដើរៗដោយម៉ាស៊ីនទំនើប និងមនុស្សយន្ត។ ឥឡូវនេះ ភាពវៃឆ្លាតបែបសិប្បនិម្មិតកំពុងតែជំនួសភាពវៃឆ្លាតបែបធម្មជាតិលើការងារសំខាន់ៗជាច្រើនស្ទើរតែគ្រប់ផ្នែកនៅក្នុងជីវិតមនុស្សជាតិ។

ភាពវៃឆ្លាតបែបសិប្បនិម្មិតនៃបច្ចេកវិទ្យាទំនើបដែលត្រូវបានបង្កើតនិងគ្រប់គ្រងដោយមនុស្ស បើមនុស្សជាតិជាអ្នកបង្កើតរបស់ទាំងនេះ មិនមានការប្រុងប្រយ័ត្នទុកជាមុនទេនោះ នាពេលអនាគត វានឹងគ្រប់គ្រងទៅលើជីវិតមនុស្សវិញមិនខាន សោកនាដកម្មនឹងជាអ្វីដែលកើតបន្ទាប់។ ដោយសម្លឹងមើលពីអ្វីដែលកើតឡើងជាក់ស្ដែងអំពីគ្រោះថ្នាក់នៃភាពវៃឆ្លាតបែបសិប្បនិម្មិតនេះ ដូចជាឧទាហរណ៍នៃសង្គ្រាមគ្រឿងសព្វាវុធរបស់ប្រទេសអ៊ីរ៉ាក់នាឆ្នាំ២០០១ជាដើម។

គ្រោះមហន្តរាយដ៏សាហាវបំផុតសម្រាប់ជីវិតមនុស្សជាតិនឹងកើតមានឡើង នៅពេលបច្ចេកវិទ្យាម៉ាស៊ីនយន្តហោះរួមបញ្ចូលគ្នាជាមួយភាពវៃឆ្លាតបែបសិប្បនិម្មិតបង្កើតបានជាគ្រឿងសព្វាវុធស្វយ័ត (autonomous weapons)។ លទ្ធផលរបស់វាគឺដូចលោកStuart Russell ជាគ្រូបង្រៀនផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រកុំព្យូទ័រនៅឯ University of California នៃទីក្រុង Berkeley បានពញ្ញាក់ស្មារតីមនុស្សលោកដូច្នេះថា ៖«មនុស្សនឹងប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យានេះ ដើម្បីបង្កើតនូវគ្រឿងសព្វាវុធនុយក្លេអ៊ែរដ៏សាហាវដល់មនុស្សជាតិ។ វាជាដំណាក់កាលដែលមនុស្សជាតិប្រឆាំងនឹងធម្មជាតិនៃលោក ព្រោះថានៅពេលគ្រឿងសព្វាវុធចាប់ផ្ដើមបង្ហាញខ្លួន ការស្រាវជ្រាវនឹងចាប់ផ្ដើមធ្វើការវិវត្តដំណើរការណ៍របស់វា នៅពេលមានការវិវត្តន៍នោះវានឹងឈានដល់ការផលិត។» ។

តើវត្តមានរបស់ភាពវៃឆ្លាតបែបសិប្បនិម្មិតនេះ នឹងផ្លាស់ប្ដូរពិភពលោកទៅជាយ៉ាងណាខ្លះនាពេលអនាគត ?

បើចង់សម្រេចក្ដីសុបិនក្នុងជីវិត អ្នកគួរប្រើវិធីសាស្ត្រ SMART

អ្នកប្រហែលជាខិតខំប្រឹងប្រែង ធ្វើការងារថែមម៉ោងដើម្បីឆ្ពោះទៅកាន់គោលដៅរបស់អ្នក។ ក្តីសុបិនរបស់អ្នកមើលទៅល្អខ្លាំងណាស់ ប៉ុន្តែអ្នកហាក់ដូចជាមិនទទួលបានលទ្ធផលអ្វីសោះ។ អ្នកគិតថាសុបិននោះប្រហែលជាមិនអាចសម្រេចបានទេមើលទៅ ដូច្នេះហើយអ្នកសម្រេចចិត្តបោះបង់។ ប៉ុន្តែ តើអ្នកធ្លាប់ចំណាយពេលគិតដែរឬទេថាវាអាចមកពីរបៀបដែលអ្នកកំណត់គោលដៅ? ដើម្បីធានាថាក្តីសុបិនពិតជាអាចសម្រេចបាន អ្នកគួរតែអនុវត្តតាមវិធី SMART ៖

១) S: Specific ច្បាស់លាស់៖ វាពិតជាមានសារៈសំខាន់ណាស់ដែលអ្នកគិតច្បាស់ថាខ្លួនឯងចង់បានអ្វី ពីព្រោះថាបើមិនអ៊ីចឹងទេ អ្នកនឹងចំណាយពេលនិងថាមពលទៅលើអ្វីដែលគ្មានប្រយោជន៍ដល់គោលដៅអ្នក ។ លើសពីនេះទៅទៀត ការដឹងច្បាស់ពីអ្វីដែលខ្លួនចង់បាននឹងជួយអ្នកជៀសចេញឆ្ងាយពីការរំខានផ្សេងៗ។

២) M: Measurable ដែលអាចវាស់ស្ទង់បាន៖ សារៈសំខាន់នៃការវាស់គោលដៅគឺវាអាចបង្ហាញថាអ្នកអាចសម្រេចបានអ្វីខ្លះហើយ តើអ្នកដើរលើផ្លូវត្រឹមត្រូវដែរឬទេ? តើអ្នកត្រូវដើរឆ្ងាយប៉ុន្មានទៀតទើបដល់គោលដៅចុងក្រោយ។

៣) A: Achievable ដែលអាចសម្រេចបាន៖ គោលដៅរបស់អ្នកគួរតែសម្រេចបានដោយផ្អែកទៅលើសមត្ថភាពរបស់អ្នក។ អ្នកអាចដឹងបានដោយមើលទៅលើជំនាញដែលអ្នកមាន ហើយប្រៀបធៀបជំនាញទៅនឹងជំនាញដែលចាំបាច់ដើម្បីសម្រេចក្តីសុបិននោះ។ ប្រសិនជាអ្នកគ្មានជំនាញដែលចាំបាច់ទេ តើអ្នកអាចរៀនដែរឬទេ?

៤) R: Realistic ដែលប្រាកដនិយម៖ អ្នកត្រូវធ្វើការស្រាវជ្រាវនិងស្វែងរកព័ត៌មានដែលទាក់ទងទៅនឹងក្តីសុបិនរបស់អ្នក។ ហើយអ្នកត្រូវគិតពីធនធានដែលអ្នកមានដូចជា ពេលវេលា ថវិកា កម្លាំង។ល។

៥) T: Time ពេលវេលា៖ ចូរអ្នកគិតពីរយៈពេលដែលអ្នកចង់សម្រេចក្តីសុបិនរបស់អ្នក។ ការកំណត់ពេលវេលាច្បាស់លាស់នឹងជួយជំរុញអ្នកឲ្យដើរទៅមុន។ ប្រសិនជាអ្នកគ្មានពេលវេលាច្បាស់លាស់នោះ អ្នកច្បាស់ជាពន្យារកិច្ចការរបស់អ្នកជាមិនខាន ដែលធ្វើឲ្យពុំអាចសម្រេចគោលដៅបាន៕

SMEs ជាអ្វី?

សហគ្រាសខ្នាតតូច និងមធ្យម SMEs ជាឃ្លាកាត់មកពី “Small and medium-sized enterprises” ឬគេអាចហៅម្យ៉ាងទៀតថា “សហគ្រាសខ្នាតតូច និងមធ្យម (SMBs)”។ ពាក្យនេះ ត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយបណ្ដាអង្គការពិភពលោក មានដូចជា ធនាគារជាតិ អង្គការសហប្រជាជាតិ និងអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក។

បើផ្អែមតាមគេហទំព័រ Ruropa បើនៅប៉ែកអឺរ៉ុប សហគ្រាសធុនមធ្យម (Medium-sized enterprises) ជាសហគ្រាស ដែលមានបុគ្គលិកតិចជាង ២៥០ នាក់ មានចំណូលប្រចាំឆ្នាំតូចជាងឬស្មើ ៥៧, ៩៧៣, ៣៥០ ដុល្លារ និងមានរបាយការណ៍តុល្យការសរុប ឬទ្រព្យសកម្មសរុប (Balance sheet total) តូចជាងឬស្មើ ៤៩,៨៣៣,៩៩០ ដុល្លារ។

ចំណែកសហគ្រាសធុនតូច (Small-sized enterprises) ជាសហគ្រាស ដែលមានបុគ្គលិកតិចជាង ៥០ នាក់ មានចំណូលប្រចាំឆ្នាំតូចជាងឬស្មើ ១១,៥៩១,០៤០ ដុល្លារ និងមានរបាយការណ៍តុល្យការសរុប ឬទ្រព្យសកម្មសរុប (Balance sheet total) តូចជាងឬស្មើ ១១,៥៩១,០៤០ ដុល្លារ។

ងាកចេញពីប៉ែកអឺរ៉ុប ហើយមិនទៅណាឆ្ងាយទេ BizKhmer សូមលើកយកនិយមន័យ “សហគ្រាសខ្នាតតូច និងមធ្យម” នៅកម្ពុជាតែម្ដង។ យើងតាមអនុក្រឹត្យ លេខ ១២៤ អនក្រ.បក ចេញដោយរដ្ឋាភិបាល ស្ដីពីការលើកទឹកចិត្តភ្នែកពន្ធដារ សម្រាប់សហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យម ក្នុងវិស័យអាទិភាពរដ្ឋាភិបាល ជំពូកទី២ “ការកំណត់និយមន័យ និងវិស័យអាទិភាព ក្នុងមាត្រា ៤ ថ្មីៗនេះបានឱ្យដឹងថា៖

សហគ្រាសធុនតូច សំដៅលើសហគ្រាសដែលមានផលរបរប្រចាំឆ្នាំចាប់ពី ២៥០ លានរៀលដល់ ៧០០ លានរៀល ឬ សហគ្រាសដទៃទៀត ដែលជាកម្មវត្ថុនៃការចុះបញ្ជីពន្ធដារជាអ្នកជាប់ពន្ធតូច ស្របតាមច្បាប់ និងបទបញ្ញត្តិស្ដីពីពន្ធដារ ឬមាននិយោជិកចាប់ពី ១០ នាក់ទៅ ៥០ នាក់។

ចំណែក សហគ្រាសធុនមធ្យម សំដៅលើសហគ្រាស ដែលមានផលរបរប្រចាំឆ្នាំចាប់ពី ៧០០ លានរៀលដល់ ៤ ០០០ លានរៀល ឬ សហគ្រាសដទៃទៀត ដែលជាកម្មវត្ថុនៃការចុះបញ្ជីពន្ធដារជាអ្នកជាប់ពន្ធមធ្យម ស្របតាមច្បាប់ និងបទបញ្ញត្តិស្ដីពីពន្ធដារ ឬមាននិយោជិកចាប់ពី ៥១ នាក់ដល់ ១០០ នាក់។

CEO ជាងារពេញនិយមក្នុង SMEs

ងារ CEO ឬនាយកប្រតិបត្តិ ដែលសំដៅជាម្ចាស់ ឬ ស្ថាបនិក ត្រូវបានគេច្រើនក្នុងវិស័យមួយនេះ។ តួនាទី CEO នៃ SMEs គឺពិបាកដូចនឹង CEO នៃក្រុមហ៊ុនធំៗដែរ។ ជានាយកប្រតិបត្តិម្នាក់ ចេះបែងចែកពេលវេលា ថាមពល និងទ្រព្យទ្រព្យសកម្ម ដើម្បីដឹកនាំសហគ្រាសរបស់ខ្លួនឱ្យដំណើរការទៅមុខ។ ជាទូទៅនាយកប្រតិបត្តិ គឺជាអ្នកយុទ្ធសាស្រ្ត ជើងឯក និងជាអ្នកដឹកនាំ សម្រាប់អភិវឌ្ឍសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យមរបស់ខ្លួន។

ការដឹកនាំក្នុងវិស័យ SME

Top management teams និងស្តាយដឹកនាំ របស់ SMEs មានឥទ្ធិពលសំខាន់ណាស់លើភាពជោគជ័យ និងការអភិវឌ្ឍន៍ នៃអាជីវកម្ម។ SMEs ជាច្រើនមិនមានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលទេ ហើយពឹងផ្អែកលើ Top management team (TMT) ដែលជាអ្នកធ្វើការសម្រេចចិត្តយុទ្ធសាស្ត្រ។ SMEs តែងជួបភាពមិនប្រាកដប្រជាច្រើន ដូច្នេះត្រូវការភាពបត់បែន។

SMEs បានដើរតួយ៉ាងសំខាន់ណាស់ ក្នុងការជំរុញសេដ្ឋកិច្ចសង្គមជាតិ ឱ្យរីកចម្រើន ព្រោះជាង ៩០%នៃអាជីវកម្មខ្នាតតូចនៅកម្ពុជាជាអាជីវកម្មខ្នាតតូច និងមធ្យម៕

តើអ្វីទៅជាសហគ្រាសឯកបុគ្គល (Sole Proprietorship)?

នៅក្នុងបរិបទនៃកំណើនសេដ្ឋកិច្ចដ៏ក្លាវក្លា ពាណិជ្ជកម្មដើរតួរយ៉ាងសំខាន់បំផុតក្នុងការលើកកម្ពស់ការ អភិវឌ្ឍន៍ និង ជំរុញសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងសកម្ម។ ស្របទៅនឹងការរីកចម្រើននេះផងដែរ យុវជនខ្មែរជាច្រើន មានទំនោរក្នុងការបើកនូវអាជីវកម្មផ្ទាល់ខ្លួន ដោយអ្នកខ្លះវិនិយោគរួមគ្នា រីឯអ្នកខ្លះទៀតមានចំណង់ចំណូលចិត្ត ក្នុងបង្កើតនិងគ្រប់គ្រងអាជីវកម្មដោយខ្លួននិងមានជំនួយពីសមាជិកគ្រួសារ។ នៅក្នុងអត្ថបទនេះ លោកអ្នកនឹងបាន ស្វែងយល់អំពីថាតើអ្វីទៅជាសហគ្រាសឯកបុគ្គល?

សហគ្រាសឯកបុគ្គល (Sole Proprietorship) គឺជាសហគ្រាសពាណិជ្ជកម្មមួយប្រភេទ ដែលត្រូវបាន បង្កើតនិងគ្រប់គ្រងដោយបុគ្គលតែម្នាក់។ នៅក្នុងន័យនេះ ប្តី និង ប្រពន្ធ ព្រមទាំងកូននៅក្នុងបន្ទុក ត្រូវបានចាត់ ទុកថាជាបុគ្គលតែម្នាក់ ដែលជាអ្នកគ្រប់គ្រងនូវបញ្ជីគណនេយ្យ កិច្ចសន្យា និង ទ្រព្យសម្បត្តិទាំងឡាយ។ ជាទូទៅ បុគ្គលដែលមានឈ្មោះនៅក្នុងអាជ្ញាប័ណ្ណប្រកបអាជីវកម្ម ឬអាជ្ញាប័ណ្ណផ្សេងៗទៀត គឺជាម្ចាស់អាជីវកម្មនោះ។

ជាការពិតណាស់ ម្ចាស់សហគ្រាសមានឯករាជ្យភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងអាជីវកម្ម ព្រមទាំងសិទ្ធិពេញលេញ ក្នុងការទទួលបាននូវអត្ថប្រយោជន៍ទាំងស្រុងពីការប្រកបអាជីវកម្មរបស់ខ្លួន។ ជាធម្មតា ម្ចាស់អាជីវកម្ម មិនដែល បែងចែកឱ្យដាច់ពីគ្នារវាងកិច្ចការអាជីវកម្ម និង កិច្ចការផ្ទាល់ខ្លួនឡើយ។ ម្ចាស់អាជីវកម្ម គឺជាអ្នកដែលមានទំនួល ខុសត្រូវទាំងស្រុងចំពោះបំណុល និង កាតព្វកិច្ចនានា។
លើសពីនេះទៅទៀត ម្ចាស់សហគ្រាស គឺជាបុគ្គលតែម្នាក់គត់ដែលបោះចេញនូវដើមទុន សម្រាប់វិនិយោគ ដែលជានិច្ចកាល ដើមទុននោះកើតចេញពីកម្ចីធនាគារ ឬគ្រឹះស្ថានមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ ដោយការដាក់បញ្ចាំនូវទ្រព្យជាផ្ទះ ឬ/និងដីរបស់ពួកគេ ឬពេលខ្លះពួកគេខ្ចីបុលពីមិត្តភក្តិ ឬសមាជិកគ្រួសាររបស់ពួកគេ។ល៕

តើអ្នកជាកែវមានទឹកពេញ ឬកែវទឹកទទេ ?

នាំគ្នាមកស្រមៃទៅតាមលំនាំដូច្នេះទៅមើលថា ដៃម្ខាងរបស់អ្នកកំពុងតែកាន់កែវទទេមួយ រីឯដៃម្ខាងទៀតកាន់កែវមួយដែលមានទឹកដ៏ច្រើន។ នៅពេលនេះអ្នកចាក់ទឹកពីកែវដែលពោរពេញទៅដោយទឹកដ៏ច្រើននោះ ចូលទៅក្នុងកែវដែលកំពុងតែទទេមួយទៀត។ អ្នកបន្តចាក់រហូតទាល់តែទឹកដែលនៅក្នុងកែវដែលធ្លាប់តែទទេនោះ ឡើងមកដល់មាត់កែវ តែអ្នកក៏បន្តចាក់ទឹកទៅក្នុងកែវនោះតទៅទៀត ទាល់តែវាហូរហៀរចេញពីមាត់កែវ។

តើទឹកហៀរចេញពីកែវ ក៏ព្រោះតែអ្នកបន្តចាក់វាមិនឈប់ ឬក៏ព្រោះតែកំហុសមកពីទឹកនៅកែវមួយទៀតមានច្រើនពេក ? ពុំមែនបែបនេះទាំងពីរ។ ទឹកហៀរចេញពីកែវ ក៏ព្រោះតែកែវមួយនេះតូចពេក ធ្វើឲ្យកន្លែងទំនេរនៅក្នុងកែវមិនគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ទទួលយកទឹកបន្ថែមមកទៀតនេះឯង។ ដូច្នេះ តើទឹក ដែលជាធម្មជាតិដែលផ្ដល់ប្រយោជន៍សម្រាប់ទ្រទ្រង់ជីវិតមនុស្សលោកឲ្យរស់រានបាននោះ ខំចាក់បញ្ចូលមកបន្ថែមទៀតទៅក្នុងកែវដែលពោរពេញទៅដោយទឹកស្រាប់ហើយ នៅតែមានប្រយោជន៍សម្រាប់កែវនេះតទៅទៀតទេ ?

អ្នកត្រូវដឹងថា នេះមិនមែនមកពីទឹកមានបរិមាណច្រើនពេកនោះទេ តែមកពីកែវខ្លួនវាមានកន្លែងតូចសម្រាប់ទទួលយកទឹកទៅវិញទេ។ ធៀបទៅនឹងមនុស្សយើងវិញក៏មិនខុសគ្នាអ្វីដែរ។ យើងតែងតែព្យាយាមស្រូបយកចំណេះដឹងឲ្យបានច្រើន ស្រាវជ្រាវសិក្សាទៅលើព័ត៌មានលម្អិតរហូតទាល់តែបំពេញទឹកនៅក្នុងកែវរបស់យើងឲ្យពេញ។ នៅពេលដែលវាពេញហើយ មិនចម្លែកអ្វីនោះទេដែលកែវមួយនេះមិនសេសសល់កន្លែងសម្រាប់ដាក់បញ្ចូលទឹកជាបន្តបន្ទាប់មកទៀត បើទោះជាខំចាក់ទឹកចូលមកទៀតយ៉ាងណា ក៏វានឹងហូរហៀរចេញពីកែវនោះដោយឥតប្រយោជន៍ដដែល។

នៅក្នុងសៀវភៅដ៏ល្បីល្បាញមួយរបស់ពិភពលោក ដែលនិពន្ធដោយលោក រ៉ូប៊ឺត គីយ៉ូសាគី មានចំណងជើងថា “Richdad’s Cashflow Quadrant: Guide to Financial Freedom” (ចរន្តប្រាក់បួនផ្នែក) បានលើកឡើងថា ទាល់តែអ្នកឈ្នះឆ្នោត ឬទទួលកេរ្តិ៍មរតកដ៏ច្រើនមហាសាល ពុំនោះទេ បើអ្នកត្រឹមតែជាមនុស្សធម្មតាម្នាក់ អ្នកមានឱកាស៤យ៉ាងដើម្បីជោគជ័យក្នុងការទទួលបានទ្រព្យសម្បត្តិនិងចរន្តប្រាក់។ ឱកាស៤យ៉ាងនេះគឺជា សង្រួមមកត្រឹមអក្សរកាត់ E (Employee) ជាបុគ្គលិក S (Self-employed) ជាអ្នកធ្វើការឲ្យខ្លួនឯង ឬម្ចាស់ធុរកិច្ចតូចៗ B (Business owner) ជាម្ចាស់ធុរកិច្ចធំៗ និង I (Investor) ជាវិនិយោគិន។

លោក រ៉ូប៊ឺតមានទស្សនៈថា បុគ្គលិកដូចជាគណនេយ្យករ និងអ្នកធ្វើការឲ្យខ្លួនឯងដូចជាគ្រូពេទ្យជាដើម អ្នកឯកទេសតាមជំនាញរៀងៗខ្លួនទាំងនេះប្រៀបដូចជាទឹកដែលមានទឹកពេញកែវដូច្នោះ។ ពួកគេត្រូវមានចំណេះដឹង ជំនាញនិងបទពិសោធន៍ទាំងឡាយជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងអ្វីដែលជាការងារអាជីពរបស់ពួកគេឲ្យបានល្អិតល្អន់ និងយកចិត្តទុកដាក់ទៅលើព័ត៌មានល្អិតតូចតាចអំពីឯកទេសរបស់ខ្លួន។ នេះគឺជាអ្វីដែលមនុស្សនៅក្នុងចរន្តប្រាក់២ផ្នែកខាងលើចាំបាច់ត្រូវធ្វើ។

ដោយឡែក បុគ្គលដែលជាម្ចាស់ធុរកិច្ចធំៗនៅតាមក្រុមហ៊ុនឬស្ថាប័នផ្សេងៗ និងអ្នកវិនិយោគផ្លាស់ប្ដូរកែវរបស់ពួកគេឲ្យមានកន្លែងទំនេរទូលាយ ដែលអាចដាក់បញ្ចូលទឹកបានច្រើន និងមិនចេះពេញនោះទេ ក៏ព្រោះតែពួកគេជាអ្នកដឹកនាំដែលមិនត្រឹមតែមានតួនាទីមើលការខុសត្រូវទៅលើអ្នកជំនាញតាមផ្នែកនីមួយៗរបស់ខ្លួននោះទេ ប៉ុន្តែបុគ្គលនៅក្នុងចរន្តប្រាក់ទាំងពីរផ្នែកនេះត្រូវទទួលបន្ទុកទៅលើកិច្ចការសំខាន់ៗទៀតជាច្រើន។ កិច្ចការច្រើនបែបនេះ អ្នកដឹកនាំមិនអាចធ្វើជាទឹកពេញកែវ ដែលល្អិតល្អន់គ្រប់ចំណុចទៅលើចំណេះដឹងទាំងអស់នោះទេ ព្រោះពួកគេត្រូវចេះឲ្យបានច្រើនផ្នែក។

សៀវភៅមួយក្បាលនេះ ពុំបានប្រាប់អ្នកថាតើត្រូវធ្វើបែបណាដើម្បីក្លាយជាមហាសេដ្ឋីលំដាប់ពិភពលោក ប៊ីលហ្គេត ហើយក៏មិនមែនស្ទីវចបនោះដែរ ប៉ុន្តែលោក រ៉ូប៊ឺតប្រាប់អ្នកឲ្យចេះស្គាល់ពីអត្តសញ្ញាណពិតរបស់ខ្លួន មានន័យថាអ្នកត្រូវឆ្លុះកញ្ចក់សួរខ្លួនឯងថាតើឥឡូវនេះអ្នកកំពុងស្ថិតនៅក្នុងដំណាក់កាលណា ផ្នែកមួយណានៃចរន្តប្រាក់ទាំង៤ផ្នែកនេះ ហើយថាតើទីដែលអ្នកកំពុងឈរនេះជាអ្វីដែលអ្នកចង់បាន ហើយស័ក្ដិសមនឹងទេពកោសល្យនិងសមត្ថភាពរបស់អ្នកដែរឬអត់ ? និយាយរួមគឺចង់សំដៅថា តើអ្នកមើលទៅលើពិភពលោករបៀបម៉េចនេះឯង ?

ទាល់តែអ្នកដឹងថាខ្លួនឯងកំពុងឈរនៅទីណា គោលដៅរបស់ខ្លួនចង់ស្ថិតនៅចរន្តប្រាក់ផ្នែកណា អ្នកចង់ឲ្យកែវរបស់អ្នកមានកន្លែងតូចល្មមសម្រាប់ដាក់បញ្ចូលទឹក ឬចង់ធ្វើឲ្យកែវនោះមានកន្លែងធំទូលាយដែលអាចដាក់បញ្ចូលទឹកមិនចេះហូរហៀរ។ បើអ្នកដឹងពីអត្តសញ្ញាណពិតរបស់ខ្លួនថាចង់ណាទីណា នោះចំណេះដឹងដែលអ្នកទទួលយកមកក៏មិនចេះខាតបង់ចោលឥតប្រយោជន៍នោះដែរ គឺជាការជ្រើសរើសរវាងការមើលរូបភាពលម្អិតឬរូបភាពធំនេះឯង៕

ច្បាប់រើសបុគ្គលិករបស់ Jack Ma គឺមិនជួលមនុស្សអស្ចារ្យ និងអ្នកជំនាញ

លោក Jack Ma នរណាមិនស្គាល់! គាត់ជាស្ថាបនិក និងជានាយកប្រតិបត្តិ របស់ Alibaba ដែលបច្ចុប្បន្នក្រុមហ៊ុន លក់ទំនិញ Oline យក្សរបស់ចិននេះមួយ មានបុគ្គលិកបម្រើការមានជាង ៨ ម៉ឺននាក់។

ក្នុងស្មេររបស់គេហទំព័រ CNBC លោកមហាសេដ្ឋីរូបនេះ បានឱ្យដឹងថា លោកមិនជួលមនុស្សអស្ចារ្យ និងអ្នកជំនាញ មកធ្វើការឡើយ។ ពួកគេគ្រាន់តែអស្ចារ្យ នៅថ្ងៃម្សិលមិញប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែពួកគេមិនអស្ចារ្យរហូតនោះទេ។ អ្វីដែលបុរសខ្លាំងខាង ecommerce ចង់បាន គឺការរើសបុគ្គលិកដែលត្រៀមខ្លួនរួចរាល់ ចង់រៀនសូត្រ និងជាមនុស្សមិនរអានឹងការបង្កើតកំហុស។

លោកថា ៖”គ្មានមនុស្សជំនាញទេលើពិភពលោក។ មនុស្សអស្ចារ្យ តែងតែនៅក្នុងក្រុមហ៊ុនរបស់អ្នក ជាមនុស្សអ្នកបង្រៀន ឱ្យក្លាយជាមនុស្សអស្ចារ្យ”។

អ្វីទាំងនេះបានកើតឡើង ពេលដែលវិនិយោគិនវ័យ ៥៤ឆ្នាំ ចាប់ផ្ដើមបើក Alibaba ក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ វិនិយោគដំបូង ៥ លានដុល្លារអាមេរិក។ លោកបានជួលអនុប្រធានជាច្រើន មកពីក្រុមហ៊ុនផ្សេងគ្នា។ អនុប្រធានទីផ្សារម្នាក់ បានមកជួបលោក ហើយឱ្យ “Proposal” ហើយនិយាយថា នេះជាគម្រោងទីផ្សារអាជីវកម្ម ដែលគាត់បានធ្វើ។

គម្រោងដែលអនុប្រធានខាងលើស្នើ ត្រូវការចាយប្រាក់ដល់ទៅ ១២ លានដុល្លារ ហើយគាត់បានសារភាពថា គាត់មិនដែលធ្វើផែនការអាជីវកម្មក្រោម ១០លានដុល្លារឡើយ។

“វាមិនមែនជាកំហុសរបស់អ្នក ប៉ុន្តែវាជាកំហុសរបស់ខ្ញុំ”។ លោក Ma បានតបបែបនេះ ហើយបន្ថែមថា លោកដឹងហើយ ការសម្រេចចិត្តជួលពួកគេរបស់លោក ប្រៀបបានយកម៉ាស៊ីនយន្តហោះធុនធំ Boeing 747 មកដាក់លើត្រាក់ទ័រដូច្នោះដែរ។ ត្រង់នេះលោកចង់បានន័យថា ក្រុមហ៊ុនទើបតែដំណើរការសោះ ប៉ុន្តែការចំណាយលើគម្រោងខ្ពស់ខ្លាំង៕

វិធីសាស្ត្ររក្សាខួរក្បាលឪ្យនៅក្មេងចង់ចាំបានរហូតដល់ចាស់ស្លាប់

យើងទាំងអស់គ្នាតែងតែមានភាពតានតឹងដោយសារស្បែកជ្រួញ សក់ស្កូវ ឆ្អឹងខ្សោយ ។ល។ យើងដឹងហើយថាប្រសិនបើបេះដូងនិងខួរក្បាលនៅក្មេង នោះយើងក៏ក្មេងរហូតតាមនឹងដែរ។

ខាងក្រោមនេះគឺជាគន្លឹះថែរក្សាខួរក្បាលឱ្យមានសុខភាពល្អ និងនៅក្មេងបានយូរ។

១. ជំរុញផ្នែកបញ្ញា
រក្សាខួរក្បាលរបស់អ្នកធ្វើពលកម្ម។ អ្នកអាចធ្វើលំហាត់ប្រាណខួរក្បាលដោយគិតលេខ ដោះស្រាយល្បែងល្បងប្រាជ្ញា ឬក៏គូរគំនូរជាដើម។

២. ធ្វើលំហាត់ប្រាណរាងកាយ
ធ្វើលំហាត់ប្រាណរាងកាយជួយជំរុញគ្រាប់ឈាម និងអុកស៊ីសែនទៅខួរក្បាល។

៣. ជំរុញរបបអាហារ
កាត់បន្ថយអាហារដែលមិនផ្ដល់សុខភាពដល់អ្នក និងទទួលទានអាហារដែលមិនមានហានិភ័យ ឬក៏អាហារដែលមាន Omega 3 ទើបខួរក្បាលមិនឆាប់ចាស់។

៤. រក្សាតុល្យភាពសម្ពាធឈាមរបស់អ្នក
សម្ពាធឈាមឡើងខ្ពស់អាចបណ្ដាលឱ្យអ្នកមានបញ្ហាចងចាំនៅពេលអ្នកចាស់។

៥. កុំទទួលទានស្ករច្រើនពេក
ប្រសិនបើអ្នកកើតជំងឺទឹកនោមផ្អែម វាអាចប៉ះពាល់ដល់ខួរក្បាលរបស់អ្នក។

៦. ពិចារណាមុនពេលប្រើប្រាស់ថ្នាំអាស្ពារីន ឬថ្នាំពេទ្យ

៧. ជៀសវាងថ្នាំជក់ ឬបារីផ្សេងៗ

៨. កុំខ្វល់ខ្វាយច្រើនពេក
កុំធ្វើឱ្យខ្លួនឯងបាក់ទឹកចិត្ត ឬក៏អស់កម្លាំងងាយស្រួលពេក វាធ្វើឱ្យអ្នកមិនអាចគេងលក់ស្រួល និងប៉ះពាល់ដល់ខួរក្បាល។

៩. ការពារក្បាល
កុំឱ្យក្បាលប៉ះទង្គិច ឬរបួសក្នុងជិវិតរបស់អ្នក វាអាចឱ្យអ្នកបាត់ការចងចាំនៅពេលចាស់ទៅ។

១០. បង្កើតទំនាក់ទំនងក្នុងសង្គម
ជួបមនុស្សថ្មីក្នុងសង្គមអាចវិវឌ្ឍន៍ខួរក្បាលរបស់អ្នក និងជួយអ្នកកុំឱ្យគិតរឿងអវិជ្ជមាន៕

វិធី៤យ៉ាង ដើម្បីលើកទឹកចិត្តខ្លនឯងពេលជួបរឿងស្មុគស្មាញ

មនុស្សក្នុងពិភពលោកតែងតែជួបប្រទះនូវការបាក់ទឹកចិត្តជាច្រើនលើកជាច្រើនសានៅក្នុងជីវិត តែអ្វីដែលសំខាន់នោះគឺថាតើអ្នកអាចងើបចេញពីស្ថានការណ៍នោះបានដែរឬមួយក៏អត់ទេ។ ចម្លើយគឺប្រាកដជាបាន តែអ្នកក៏ត្រូវតែមានការតស៊ូក៏ដូចជាការអត់ធន់ខ្ពស់ដែរ ទើបអ្នកអាចធ្វើវាបាន។ ខាងក្រោមនេះនេះជាវិធីដែលអ្នកអាចយកទៅប្រើប្រាស់បាន៖

១) ដាក់គោលដៅដ៏ច្បាស់លាស់មួយ ៖ អ្នកគួរតែកំណត់គោលដៅដ៏ច្បាស់លាស់មួយសម្រាប់ខ្លួនឯងថាអ្នកចង់ធ្វើអ្វី ឬចង់បានអ្វីឲ្យពិតប្រាកដ។ អ្នកចង់ស្រកទម្ងន់មែនទេ? ដូចនេះអ្នកចាប់ផ្ដើមធ្វើវាទៅ ចាប់ផ្ដើមផ្លាស់ប្ដូររបបអាហាររបស់អ្នកឲ្យល្អជាងមុនទៅ ហើយអ្នកក៏អាចចាប់ផ្ដើមធ្វើការហាត់ប្រាណជាប្រចាំដែរទៅ ធ្វើយ៉ាងណាឲ្យអ្នកសម្រេចបាននូវគោលបំណងដែលអ្នកប៉ងនោះ។

២) ស្គាល់ពីខ្លួនឯង ៖ មនុស្សភាគច្រើនមានបញ្ហានៅក្នុងជីវិតច្រើន ដោយសារតែពួកគេមិនដឹងថាពួកគេជាអ្នកណាឲ្យពិតប្រាកដ ហើយអ្នកខ្លះថែមទាំងមិនដឹងថាក្ដីសុខរបស់ពួកគេជាអ្វីថែមទៀតផង ដែលនេះគឺជាមូលហេតុមួយដែលធ្វើឲ្យពួកគេយល់ថាតើអ្វីដែលពួកគេកំពុងតែធ្វើនេះ គឺដើម្បីអ្វី ហើយដើម្បីអ្នកណា? ខណៈដែលអ្នករកចម្លើយមិនទាន់ឃើញ អ្នកមិនងាយទទួលបាននូវភាពជោគជ័យនោះទេ។

៣) បង្កើតទម្លាប់ជោគជ័យ ៖ អ្នកនឹងទទួលបាននូវភាពជោគជ័យ ឬបរាជ័យគឺអាស្រ័យនៅលើទម្លាប់របស់អ្នកនេះហើយ។ អ្នកគួរតែចាប់ផ្ដើមគិតថា អ្នកមានទម្លាប់មិនល្អអ្វីខ្លះ ហើយទម្លាប់ទាំងអស់អាចផ្ដល់នូវផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានទៅដល់គោលដៅរបស់អ្នកដែរឬទេ? បើសិនជាវាមានផលប៉ះពាល់មែន អ្នកគួរតែផ្លាស់ប្ដូរទម្លាប់របស់អ្នកក្នុងពេលឥឡូវនេះតែម្ដងទៅ ដោយមិនបាច់ចាំពេលនេះពេលនោះទេ។

៤) គិតថាហេតុអ្វីបានជាចាប់ផ្ដើមធ្វើអ្វីដែលកំពុងធ្វើ ៖ ចំណុចមួយនេះមានប្រសិទ្ធភាពបំផុតជាពិសេសនៅពេលដែលអ្នកចង់បោះបង់ចោលនូវអ្វីដែលកំពុងតែធ្វើ ដោយសួរខ្លួនឯងថាហេតុអ្វីបានជាអ្នកចាប់ផ្ដើមវានៅពេលដំបូង? សំនួរមួយអ្នកអាចធ្វើឲ្យអ្នកមានកម្លាំងចិត្តមកវិញបានយ៉ាងឆាប់រហ័សផងដែរ៕

គន្លឹះ ៤យ៉ាង នឹងជួយឲ្យអ្នកសម្រេចកិច្ចការដែលអ្នកចង់ធ្វើ

កំណត់ត្រាកិច្ចការដែលអ្នកចង់ធ្វើនៅលើក្រដាសអាចជាមិត្តដ៏ល្អនឹងមិត្តដ៏អាក្រក់។ អ្នកដឹងច្បាស់ពីអារម្មណ៍ដែលអ្នកបានសម្រេចកិច្ចការដែលអ្នកចង់ធ្វើនៅថ្ងៃនេះ។ អ្នកមានអារម្មណ៍ថាខ្លួនឯងមានផលិតភាព។ ប៉ុន្តែ ផ្ទុយទៅវិញ ប្រសិនជាអ្នកមិនបានសម្រេចកិច្ចការដែលអ្នកបានកំណត់ អ្នកអាចនឹងមានអារម្មណ៍មិនល្អ។

១) រកដៃគូដែលល្អ ៖ មានពេលខ្លះ អ្នកប្រហែលចង់ទុកចោលនូវកិច្ចការដែលអ្នកបានកំណត់ទៅធ្វើអ្វីផ្សេងដែលសំខាន់ជាងនេះ។ ពេលខ្លះ យើងយល់ច្រឡំពាក្យ “ពន្យារពេល” និង “អាទិភាព”។ ដូច្នេះហើយអ្នកគួរតែមានដៃគូមួយដែលជួយរំលឹកអ្នកនិងជួយអ្នកសម្រេចគោលបំណង។

២) កំណត់អាទិភាពបីយ៉ាង ៖ ក្រោយពេលដែលអ្នកបានសរសេររាល់កិច្ចការដែលអ្នកចង់សម្រេច ជ្រើសរើសវិធីបីយ៉ាងដែលអ្នកគិតថាក្រោយអ្នកសម្រេច ថ្ងៃនេះនឹងមានន័យសម្រាប់អ្នក។

៣) កំណត់ពេលសម្រាប់កិច្ចការនីមួយៗ ៖ មានកិច្ចការមួយចំនួនទាមទារតែរយៈពេលខ្លីសម្រាប់សម្រេចតែប៉ុណ្ណោះ។ អីចឹងហើយ ពេលអ្នកមានពេលតិចតួច អ្នកអាចធ្វើកិច្ចការទាំងនោះបាន។ ពេលអ្នកមានពេលច្រើន អ្នកអាចធ្វើកិច្ចការធំៗ។

៤) កំណត់កិច្ចការដែលអ្នកមិនត្រូវធ្វើ ៖ អ្នកមានបញ្ហាដែលរារាំងអ្នកមិនឲអ្នកសម្រេចអ្វីដែលអ្នកចង់ធ្វើ។ ដំណោះស្រាយនោះគឺបង្កើតគម្រោងមួយដែលអ្នកមិនចាំបាច់ធ្វើ។ ឧទាហរណ៍ថា៖ អ្នកមិនត្រូវលេងទូរស័ព្ទពេលអ្នកធ្វើការ៕

សម្តីមាស ១០ ឃ្លារបស់ ខុងជឺ ដែលអាចផ្លាស់ប្ដូរជីវិតអ្នក

ខុងជឺ គឺជាគ្រូបង្រៀន កវីនិពន្ធ អ្នកនយោបាយ និងទស្សនវិទូជនជាតិចិន ដ៏អស្ចារ្យ និងល្បីល្បាញនៅភាគខាងកើត។ ខុងជឺ បានបង្រៀនមនុស្សឲ្យចេះពី ក្បួនច្បាប់នៃការទំនាក់ទំនងក្នុងសង្គម សុចរិត និង ស្មោះត្រង់។

ខាងក្រោមនេះ គឺជាសម្តីមាសដ៏មានឥទ្ធិពលចំនួន១០ឃ្លា ពីទស្សនវិទូ ខុង ជឺ សម្រាប់ផ្លាស់ប្តូរជីវិតអ្នក៖

១. វាមិនសំខាន់ទេ ទោះជាអ្នកដើរយឺតប៉ុណ្ណា ដរាបណាអ្នកនៅមិនទាន់ឈប់

២. កុំព្យាយាមបង្កើតចំណងមិត្តភាពថ្មី ជាមួយមនុស្សដែលមិនមានភាពល្អប្រសើរជាងអ្នក

៣. ពេលកំហឹងកើតមាន សូមគិតពីផលវិបាក

៤. នៅពេលអ្នកច្បាស់ថាមិនអាចទៅដល់គោលដៅ សូមកុំកែប្រែគោលដៅ ប៉ុន្តែត្រូវកែប្រែការដើររបស់អ្នកវិញ

៥. ប្រសិនបើអ្នកស្អប់មនុស្សម្នាក់ មានន័យថា អ្នកបានបរាជ័យដោយសារពួកគេហើយ

៦. អ្វីដែលមនុស្សអស្ចារ្យស្វែងរក គឺនៅក្នុងខ្លួនពួកគេ អ្វីដែលមនុស្សធម្មតាស្វែងរក គឺនៅក្នុងខ្លួនអ្នកដទៃ

៧. ទោះបីជាអ្នកទៅដល់ទីណា សូមទៅដោយអស់ពីចិត្ត

៨. សូមផ្តល់ការណែនាំសម្រាប់តែមនុស្សណាដែលស្វែងរកចំណេះដឹង បន្ទាប់ពីពួកគេបានរកឃើញភាពល្ងង់ខ្លៅរបស់ខ្លួនឯង

៩. ការសម្លឹងឃើញផលប្រយោជន៍តិចតួច គឺរារាំងមិនឲ្យសម្រេចការងារធំបានឡើយ

១០. ប្រសិនបើពួកគេស្ដោះទឹកមាត់នៅក្រោយខ្នងអ្នក មានន័យថា អ្នកនាំមុខពួកគេ

អនុវត្តតាមមេរៀនជីវិតទាំងនេះ អ្នកនឹងអាចមើលឃើញពីការផ្លាស់ប្តូរកាន់តែល្អប្រសើរ នៅក្នុងជីវិតរបស់អ្នក៕

វិធី ២យ៉ាងធ្វើយ៉ាងណា ទើបធ្វើឲ្យជីវិតរបស់អ្នកមានគោលដៅមួយដែលមានអត្ថន័យ

មិនថាអ្នកណានោះទេ ពេលខ្លះគឺតែងតែមានអារម្មណ៍មួយវង្វេងមិនដឹងខ្លួនឯងកំពុងធ្វើអ្វី ហើយធ្វើវាទៅដើម្បីអ្វី ហើយបើអ្នកបណ្ដែតបណ្ដោយខ្លួនឲ្យមានអារម្មណ៍បែបនេះពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ នោះមិនយូរមិនឆាប់នោះទេ អ្នកនឹងយល់ថា ខ្លួនឯងគឺជាមនុស្សម្នាក់ដែលគ្មានបានការទាល់តែសោះ។ ទាល់តែអ្នកដឹងពីគោលដៅរបស់ខ្លួនឯងសិនថា អ្នកចង់ទៅណា ហើយចង់បានអ្វីឲ្យពិតប្រាកដ នោះទើបអ្នកដឹងថាឥឡូវនេះ អ្នកគួរធ្វើអ្វីខ្លះទើបអ្នកអាចឈានជើងទៅដល់គោលដៅមួយនោះបាន៖

១) ស្គាល់ពីកម្លាំងនៅក្នុងខ្លួនរបស់អ្នក ៖ ពាក្យថាកម្លាំងនេះគឺសំដៅទាំងស្រុងទៅលើកម្លាំងនៅក្នុងខ្លួនរបស់អ្នក មិនមានកម្លាំងដែលអ្នកយកទៅលើកកៅអីនោះទេ។ មនុស្សទូទៅដែលរស់នៅដោយគ្មានគោលដៅច្បាស់លាស់គឺខ្វះនៅកម្លាំងមួយនេះហើយ តែសំនួរសួរថាតើធ្វើយ៉ាងណាទើបអាចបានកម្លាំងមួយនេះមកបាន? គ្មានចម្លើយនោះទេ ព្រោះថាចម្លើយគឺនៅជាមួយអ្នក ទាល់តែអ្នកស្គាល់ពីខ្លួនឯងច្បាស់ដែរ។ យ៉ាងណាមិញកម្លាំងនេះអាចកើតចេញពីក្ដីស្រមៃរបស់អ្នក ដែលចង់ឲ្យជីវិតរបស់អ្នកក្លាយទៅជាបែបនេះ ឬបែបនោះជាដើម។

២) ស្វែងរកពីមូលហេតុដែលធ្វើឲ្យអ្នកក្លាយជាបែបនេះ ៖ ហេតុអ្វីបានជាអ្នកមានអារម្មណ៍ថាខ្ជិលបែបនេះ ហើយមិនចង់សូម្បីតែចេញទៅជួបមនុស្សនៅខាងក្រៅ? អ្នកអផ្សុក ហើយក៏ចេញទៅខាងក្រៅ នៅពេលបានទៅក្រៅហើយ អ្នកក៏មានអារម្មណ៍ថាឆាប់ធុញវិញ។ នេះហើយជាសញ្ញាថាអ្នកខ្វះថាមពលនៅក្នុងខ្លួនហើយ មកពីអ្នកមិនមានគោលដៅច្បាស់លាស់បានជាអ្នកក្លាយទៅជាបែបនេះ។ ហេតុនេះហើយ អ្នកគួរតែកត់ត្រាទុកពីមូលហេតុផ្សេងៗទៀត ដែលធ្វើឲ្យអ្នកមិនស្គាល់ពីគោលដៅរបស់ខ្លួនឯង បន្ទាប់មកអ្វីដែលអ្នកគួរធ្វើនោះគឺរកដំណោះស្រាយ ហើយចុងក្រោយគេបង្អស់នោះគឺធ្វើការអនុវត្ត៕

ទ្រឹស្ដីចិត្តសាស្ត្រទាំង ៥ ដែលធ្វើឲ្យជីវិតរបស់អ្នករឹតតែមានភាពងាយស្រួលឡើយ

តើអ្នកធ្លាប់ឮឃ្លាដែលគេតែងតែលើកមកនិយាយទេថា «ស៊ូហត់កាយកុំឲ្យតែហត់ចិត្ត» ហេតុនេះហើយបើអ្នកចង់បានជីវិតដែលងាយស្រួលជាងមុនក៏ដូចជាមានសេចក្ដីសុខជាងមុន អ្នកក៏គួរតែរៀនធ្វើចិត្តរបស់អ្នកជាជាង ការស្រួលតែកាយ ប៉ុន្តែនឿយចិត្តទៅវិញ។ ហេតុនេះហើយទ្រឹស្ដីចិត្តសាស្ត្រមួយចំនួនប្រហែលជាអាចជួយអ្នកបាន៖

១) កុំខ្វល់ពីរបស់ក្រៅកាយច្រើនពេក ព្រោះមិនយូរមិនឆាប់នោះទេ វាអាចនឹងបាត់បង់នៅពេលណាមួយដោយមិនអាចស្មានទុកបាននោះទេ។

២) ត្រូវចងចាំថា អ្នកត្រូវធ្វើអ្វីដែលអ្នកយល់ថាវាមានតម្លៃយ៉ាងហោចណាស់ឲ្យបានម្យ៉ាង។

៣) ស្រលាញ់និងមើលថែទាំក្រុមគ្រួសាររបស់អ្នកឲ្យបានច្រើនទាន់ពេលដែលអ្នកនៅមានឱកាស។

៤) ក្ដីស្រលាញ់អាចកើតមានឡើងនៅគ្រប់ផ្នែកនៃជីវិតរបស់អ្នក មិនថាគូស្នេហ៍ ក្រុមគ្រួសារ ការសិក្សា ការងារ ឬខ្លួនឯងជាដើម។

៥) រៀនបើកចិត្តឲ្យទូលាយនោះអ្នកនឹងយល់នូវអ្វីគ្រប់យ៉ាងដែលបានកើតឡើងនៅក្នុងជីវិតរបស់អ្នក៕